×

منوی بالا

منوی اصلی

دسترسی سریع

اخبار سایت

false
true
true
در ایران خودرو چه می‌گذرد؟

به گزارش «رهوا» هاشم یکه‌زارع مدیرعامل ایران خودرو پرسش‌های ما را در موضوعات گوناگون مانند گزارش تحقیق و تفحص مجلس از خودروسازان، تشکیل کمپین تحریم خودروی صفر، ماجرای وام ۲۵ میلیونی خودرو، قیمت گذاری خودرو در شورای رقابت و قرارداد اخیر با پژوی فرانسه پاسخگو شد.

او در مورد خبر تحقیق و تفحص مجلس از خودروسازان با اعلام اینکه کلیه محتوای گزارش مورد تأییدش نمی‌باشد، از احضار خودش برای پاسخگویی به بعضی پرسش‌ها دستگاه‌های نظارتی خبر داد و به علاوه رد کردن حساب سازی در ایران خودرو، سودسازی را نصفه و نیمه تأیید کرد.

یکه‌زارع ضمن این موضوع که تعداد شرکتهای اقماری ایران خودرو را ۷۰ شرکت اعلام کرد، تأیید کرد که بعضی از این شرکت‌ها بدون توجیه فنی و اقتصادی راه اندازی شد. او آغاز بدبختی صنعت خودرو را از ورود سیاست به این صنعت و افرادی خارج از صنعت به خودرو خواند و بیان کرد: سیاست‌زدگی همچنان در صنعت خودرو و ایران خودرو هست اما خیلی کم شده است.

مدیرعامل ایران خودرو از پیش‌بینی ظهور پدیده‌ای مثل کمپین تحریم خودرو در فروردین ۹۴ گزارش داده و ضمن اعلام اینکه به نام کمپین معتقد نیست، سازماندهی کمپین را از طرف واردکنندگان خودروهای چینی تلویحاً تأیید کرد. او اعتراض تحریم کنندگان به کیفیت پایین خودروهای داخلی را منطقی دانست ولی اعتراض آنها به قیمت بالا را منطقی نمی‌داند.

یکه‌زارع در قسمت دیگری از این مصاحبه اصرار خودروسازان به دولت جهت وارد شدن به طرح جدید رونق اقتصادی و پرداخت وام ۲۵ میلیونی خودرو را به طور کل منکر شد و با بیان این موضوع که ایران خودرو به هیچ وجه خودروی انباری تولید سال ۹۳ نداشته است، مذاکرات وزیر صنعت با دولت را عامل این طرح اعلام کرد.

او همچنین دلایل خبرنگار تسنیم در مورد انحصاری بودن بازار خودرو را قبول نکرد و درباره هجوم خودروهای چینی به بازار هم بیان کرد که از این بابت هیچ نگرانی ندارد.

مدیرعامل ایران خودرو در قسمت پایانی این مصاحبه به علاوه ردکردن طرح قرارداد پژو در مذاکرات هسته‌ای به‌عنوان پیش‌شرط مذاکرات، از محرمانه بودن متن قرارداد برای انتشار عمومی دفاع کرد و اظهارات یکی از اعضای ستاد فرماندهی اقتصاد مقاومتی درمورد اینکه تابه حال قراردادی امضا نشده را هم تکذیب کرد.

یکه‌زارع در این مصاحبه از ماجرای مهلت ۵ دقیقه‌ای در دقیقه ۹۰ مذاکرات به طرف فرانسوی گزارش داد و بیان کرد: همکاران من دوشنبه یا سه‌شنبه هفته‌ای که قرارداد امضا شد در حال آخرین مذاکرات خود با طرف فرانسوی بودند. در آن جلسات پژو موضوعات تازه‌ای را بیان کرد و من هم به همکارانم گفتم “درعرض ۵ دقیقه کیف خودتان را می‌بندید و به آنها مهلت دهید، اگر بر سر موضوعات خود پافشاری کردند شما برمی‌گردید”. آن‌ها هم داشتند برمی‌گشتند که در پایان طرف فرانسوی کوتاه آمد.

مشروح گفت‌وگوی هاشم یکه‌زارع به‌شرح زیر است:

– شما ۲۴ شهریور ۹۲ قانوناً جهت مدیریت شرکت ایران خودرو معرفی شدید.

یکه‌زارع: بله حکم بنده ۱۹ شهریور ماه صادر و ۲۴ شهریور مراسم معارفه برگزار شد.

-یک روز قبل از معارفه شما، یک هیأت از تحقیق و تفحص مجلس شورای اسلامی که مسئولیت بررسی وضعیت صنعت خودرو را از سال ۹۱ را عهده دار بودند در ایران خودرو مستقر شدند.

یکه‌زارع: فکر کنم بعد از آمدن من این هیأت سه روز بعد به ایران خودرو آمدند.

– موضوع تحقیق و تفحص از ایران خودرو در رسانه‌ها سروصدای زیادی کرد، البته به مدیریت شما مرتبط نیست و برای دوره‌های پیش از شما است. چگونگی همکاری شما با این تیم به چه صورت بوده و چه نظری درباره گزارش تحقیق و تفحص دارید؟ چرا کلیه گزارش منتشر نشد؟

یکه‌زارع: نه. کلیه گزارش منتشر شد. سه روز بعد اینکه بنده وارد ایران خودرو شدم تیم تحقیق و تفحص به ایران خودرو آمد، ما هم همکاری خوبی را در عرضه اطلاعات با آنها داشتیم که در پایان آن گزارشی که منتشر کردند منجر شد.

– صحبتی درمورد این موضوع که ایران خودرو با هیأت تحقیق و تفحص همکاری نکرد مطرح نشد؟

یکه‌زارع: نه. ایران خودرو همکاری کاملی با این هیأت داشت.

– محتوای گزارش را به چه صورت ارزیابی می‌کنید؟ گفته شده مسئولان ایران خودرو کل محتوای گزارش را قبول کرده‌اند.

یکه‌زارع: نه. ما کل گزارش تحقیق و تفحص را قبول نکرده بودیم. گزارش تهیه‌شده ازجنبه‌های گوناگونی برخوردار بود، در مورد بالا بردن کیفیت، گسترش محصول، قرارداد رنو و پژو، موضوعات گوناگونی گفته شده بود حتی تخلفاتی هم به‌زعم آنها در ایران خودرو شناسایی و در گزارش بیان شد.

– کلّیت گزارش از نظر شما مورد تأیید است؟

یکه‌زارع: انجام تحقیق و تفحص و تهیه گزارش خوب است. در آن زمان ما به هیأت تحقیق و تفحص هم خسته نباشیدی عرض کردیم، ولی کل گزارش از نظر ما تأیید نمی‌شود چون دربعضی از موارد تفاوت‌هایی در نگاه کارشناسی آنها با نگاه کارشناسی ما بود.

– در جریان هستید که هم اکنون این گزارش در چه مرحله‌ای است؟ اینطور که پیداست باید در قوه قضائیه هم بررسی شود؟

یکه‌زارع: زمانی که این هیأت در مورد کیفیت نظر و توصیه‌ای دارد به‌معنی تخلف نیست که به قوه قضائیه سپرده شود، ولی امکان دارد از دید آنها بعضی اتفاقات شرکت تخلف به حساب آید و آن موارد را به قوه قضائیه ارجاع بدهند.

– هیأت تحقیق و تفحص مجدداً از شما پیگیری کرده است؟

یکه‌زارع: بله. یک بار.

– چه موضوعی بود؟ آن‌ها آمدند یا شما رفتید؟

یکه‌زارع: به‌عنوان مدیرعامل ایران خودرو بنده رفته بودم.

– دیگران چه، چون اگر در گزارش تحقیق و تفحص تخلفی بوده درباره افرادی است که قبلاً در شرکت مشغول بوده‌اند؟

یکه‌زارع: من مطلع نیستم که حتماً ً افرادی که قبلاً در شرکت بوده‌اند مرتکب تخلف شده‌اند یا خیر.

– شما درمورد مباحث کلی رفته بودید؟

یکه‌زارع: اعضای هیأت تحقیق و تفحص یک ‌سری پرسش‌ها داشتند که من پاسخ دادم، ولی اینکه یک‌ سری تخلف کرده‌اند یا خیر به‌زعم آنها است. حتی من از نامه‌ای که به قوه قضائیه ارسال شده هم مطلع نیستم.

– یکی از بندهای گزارش تحقیق و تفحص بحث حساب‌سازی بوده است.

یکه‌زارع: این هم شاید شامل همان بندهایی می‌شود که ما قبول نداریم، چون هر شرکتی یک سازمان حسابرسی دارد. زمانی که کارشناسان آنها گزارشی را به دست می‌آورند ملاک تصویب عملکرد آن شرکت در سال است. پس به این صورت اگر آنها چیزی را افشاء کرده یا نکرده‌اند در آن حد است.

 -تخلفی که در این گزارش بیان شده خلاف واقع نشان دادن وضعیت سوددهی شرکت است. گفته شده وقتی که شرکت سودده نبوده برای اینکه توزیع سود توجیه پذیر باشد شرکت را سودده نشان داده و یا در مقطعی زیان‌های شرکت درست بیان نشده ویا رقم‌های زیان‌ها به صورت کمتر اعلام می‌شد.

یکه‌زارع: کمی تا قسمتی با این مورد موافقم.

– شرکت ایران خودرو در حال حاضر سودده است؟

یکه‌زارع: ایران خودرو در سال ۹۳ بعد از آن زیانی که داشت، سودده شد و به سود سازی احتیاجی نداشت.

– آیا این سودها تقسیم هم شد؟

یکه‌زارع: نه. به‌دلیل زیان انباشته‌ای که از پیش‌تر موجود بود میزان اندکی از سود تقسیم شد که عددی نبود.

– در گزارش تحقیق و تفحص بحث شرکتهای اقماری هم مطرح شده بود که طبق آن ایران خودرو ۱۶۵ شرکت اقماری از قدیم به وجود آورده است.

یکه‌زارع: هم اکنون تمام شرکت‌های ایران خودرو ۷۰ شرکت است.

– راه اندازی تمامی این شرکت‌ها توجیه فنی داشت؟

یکه‌زارع: در زمان بنده این شرکت‌ها به وجود نیامده، شاید اگر من بودم بغضی از آنها را تأسیس نمی‌کردم، ولی امروز این شرکت‌ها با پرسنلش موجود است. البته در آینده به‌سمتی می‌رویم که شرکت سبک‌تر شود.

– گفته شده بعضی از این شرکت‌ها به ‌دلایل سیاسی تأسیس شده‌اند؟

یکه‌زارع: توجیه نبودن تأسیس این شرکت‌ها مورد تأیید من است، ولی سیاسی بودن آنها خیر.

– آقای مهندس، یکی از نقدهایی که بسیار بیان شده و شواهد آن هم موجود است این است که کلاً در صنعت خودروسازی کشور، سیاست نقش اندکی دارد؟

یکه‌زارع: بله، بدبختی صنعت خودرو زمانی آغاز شد که سیاست در این حوزه شد وارد شد.

– دلایل این اتفاقات را چه می‌دانید؟ بالاخره شما سال‌های بسیاری در صنعت خودرو فعالیت داشته‌اید، مثلاً بعضی بر این عقیده‌اند چون خودرو یک صنعت درآمدزایی است در مسائل سیاسی درگیر شده؟

یکه‌زارع: صنعت خودرو یک صنعت درآمدزایی است و گردش مالی قابل توجهی دارد، ولی اگر این صنعت به‌طور شفاف کار کند حتماً جاذبه‌ای برای این اتفاقات را ندارد. شاید یکی از عواملی که موجب شد سیاست وارد صنعت خودرو بشود این است که افرادی به این قسمت وارد شدند که از جنس صنعت خودرو نبوده‌اند.

-در اصل عوامل سیاسی موجب شده کسانی که از جنس صنعت خودرو نیستند به این حوزه وارد شوند؟

یکه‌زارع: بله درست است، عامل سیاسی بوده است. به‌نظر من اگر در صنعت خودرو افرادی از جنس صنعت وارد شوند اجازه نمی‌دهند این صنعت آلوده به سیاست شود، اینجا کار صنعتی انجام می‌شود و کار سیاسی نمی‌کنیم، ولی دیگر اتفاق افتاده است و افراد غیر خودرویی وارد این صنعت شده‌اند. وقتی مردم از کیفیت ناراضی هستند از یک جایی نشأت گرفته، شاید یکی از دلایل کیفیت پایین همین ورود غیر خودرویی‌ها به صنعت خودروسازی باشد.

برای مثال فرض کنید پدر من نقاش باشد و من مدیرعامل ایران خودرو بشوم، زمانی به این شرکت می‌روم به‌جای آنکه به تولیدات توجهی داشته باشم می‌گویم چرا رنگ ساختمان‌ها پریده است و دستور می‌دهم همه دیوارها را مجدداً رنگ آمیزی کنند. درد صنعت خودرو چیز دیگری است. سیاست هم به این صورت است و خودرو را سیاست‌زده می‌کند.

– صنعت خودرو هم اکنون هم درگیر سیاست است؟

یکه‌زارع: اکنون حداقل در ایران خودرو سیاست‌زدگی خیلی کاهش پیدا کرده، البته نمی‌گویم به صفر رسیده ولی خیلی کم شده است.

– در ماه‌های اخیر اتفاقاتی در بازار خودرو به اسم “کمپین تحریم خودروی صفر” رخ داد. دقیقاً شما این کمپین را از کی احساس کردید؟ به نظر می‌رسد پیش از اینکه رسانه‌ها به این موضوع بپردازند شما کمپین را احساس کرده بودید؟

یکه‌زارع: اتفاقاً امروز هم چند مهمان آلمانی در شرکت داشتیم که در این موضوع از من سوالاتی پرسیدند. من که مدیرعامل این شرکت هستم نباید اسیر کارهای جانبی باشم. اگر من نتوانم وضعیت بازار را در طول ماه‌ها و سالهای آینده پیش‌بینی کنم باید به مدیریتم شک کرد. در فروردین ماه ساری جاری به همکاران گفتم که اتفاقاتی در بازار خودرو رخ می‌دهد و ما باید خود را آماده کنیم، البته حرف من وجود کمپین را تأیید نمی‌کند، به‌نوعی رکود و اتفاقات دیگر را پیش‌بینی کرده و خود را آماده کرده بودیم.

به طور کلی من به کمپین معتقد نیستم بلکه می‌گویم یک عده به کیفیت و قیمت خودرو معترض بودند و کسی نمی‌تواند به آنها ایراد بگیرد البته آنها هم نمی‌توانند به خریداران خودرو، ایراد بگیرند.

– آیا شما کمپین را به‌عنوان یک موضوع سازماندهی شده احساس نمی‌کردید؟

یکه‌زارع: خیر. ولی زمانی که این اتفاق رخ داد به‌ سمت سازماندهی شده حرکت و از دست کسانی که آن را آغاز کرده بودند خارج شد.

– این سازماندهی از سوی چه افرادی صورت گرفت، آیا در داخل ایران بودند؟

یکه‌زارع: زمانی که یک چنین کمپین‌هایی شروع می‌شود کسانی مثل واردکنندگان خودرو از شکست خوردن خودروهای داخلی خرسند می‌شوند ولی نمی‌دانند که همین آوار سر آنها هم خراب خواهد شد.

– در زمان کمپین از خودروهای چینی هم گفته شد و حتی مطالبی پخش شد که واردکنندگان خودروهای چینی هم در کمپین نقش داشتند.

یکه‌زارع: یک عده دوست نداشتند اقتصاد کشور رونق پیدا کند، یکی از قسمتهایی که باعث می‌شد اهداف آنها تحقق پیدا کند کم شدن حجم تولید خودرو در ایران بود که این موضوعات به‌طور صددرصد سازماندهی شده اتفاق افتاد.

-به‌نظر شما آن مردمی که به کیفیت و قیمت خودرو معترض بودند، حرفشان منطقی بود یا خیر؟

یکه‌زارع: از نظر من هر خواسته مردم که به این صورت همه گیر می‌شود منطقی است. ما هم می‌دانیم کیفیت خودروها مطلوب نیست، حال چرا مطلوب نیست به همان علت که گفتم، به‌جای آنکه در چندین سال اخیر مدیر صنایع خودرو به کیفیت و توسعه محصول توجه کند به روابط سیاسی معطوف شده بود پرداختند.

-در باره قیمت چی؟

یکه‌زارع: بالاخره قیمت هم خواسته مردم است ولی باید به این نکته توجه داشته باشیم که که هرچه یک کالا قیمت پایین‌تری داشته باشد مردم بیشتر استقبال می‌کنند.

– پس درآن مقطع قیمت خودرو را معقول می‌دانید؟

یکه‌زارع: بله. هم اکنون هم قیمت خودرو با توجه به ساختارها معین می‌شود. به هر حال در دولت قبل دلار هزار تومانی به سه‌هزار تومان رسید. در آن زمان ماست که ارزبری زیادی نداشت ۵ برابر شد ولی قیمت خودرو فقط ۷۰ درصد افزایش یافت.

– امروز جهت بالابردن کیفیت محصولات خود چه اقداماتی را انجام داده‌اید؟

یکه‌زارع: ما اصلاً صبر نمی‌کنیم که کمپینی به وجودآید. ما به‌عنوان یک کمپانی باید محصولی را بسازیم که از خصوصیات گوناگونی مانند مشخصات فنی، کیفیت، قیمت و خدمات مناسب برخوردار باشد. از اولین روزی که به این شرکت آمدم برنامه خوبی را جهت بالا بردن کیفیت محصولات انجام دادم به‌صورتی که معتقدم ماشین‌های فعلی ایران خودرو از نظر کیفی نسبت به سالهای ۹۱ و ۹۲ حداقل ۴۰ درصد بهتر شده است. در ۱۱ ماهه سال جاری هم در حوزه خدمات بعد از فروش به‌میزان ۵ سال اخیر ما برای مردم خودرو تعویض کرده‌ایم.

-ظاهراً رکود امسال بازار خرید و فروش خودرو از کمپین آغاز نشده بود و از پیش هم در بازار خودرو رکود موجود بود؟

یکه‌زارع: من به رکود “کاهش توان خرید مردم می‌گویم”، ولی این موضوع ۲۰ تا ۳۰ درصد مؤثر بود. ایران خودرو در بدترین شرایط فروشش نصف شد ولی صفر نشد. وقتی که گفته می‌شد ۸۰ هزار دستگاه خودرو در انبارهای این شرکت وجود دارد فکر نمی‌کنم بیش از ۳۰ هزار دستگاه خودرو در انبارها موجود بود.

 -در نامه وزیر صنعت به‌همراه سه وزیر اقتصادی دولت به رئیس جمهور گفته شده بود که ایران خودرو و سایپا در مجموع ۱۰۰ هزار دستگاه خودرو در انبارهای خود دارند، از این رقم چه ‌تعداد متعلق به ایران خودرو بود؟

یکه‌زارع: عرض کردم ایران خودرو در بدترین شرایط ۳۰ هزار خودرو در انبارهای موجود داشته. به‌طور کلی قبلاً سه ماه زمان از انتهای خط تولید تا تحویل مشتری گرفته می‌شد ولی این زمان را در ایران خودرو به ۱۵ و ۱۶ روز کاهش داده‌ایم. وقتی در روز ۲ هزار و ۳۰۰ دستگاه خودرو تولید شود از انتهای خط تولید تا تحویل مشتری باید ۳۳ هزار خودرو در این پروسه قرار بگیرد. در بدترین شرایط ما ۱۵ هزار دستگاه خودرو اضافه داشتیم. در حال حاضر هم همه موجودی انبار شرکت ۵ هزار دستگاه است.

– در آن مقطع دولت طرحی درمورد رونق اقتصادی را اجرایی کرد که قسمتی از آن به صنعت خودرو بر می‌گشت. شما ظاهراً قبلاً یک صحبت‌هایی با وزیر صنعت انجام داده بودید؟

یکه زارع: درمورد؟

– درمورد این موضوع ک قسمتی از این بسته رونق به خودرو مختص شود؟

یکه زارع: خیر ما هیچ بایدی را برای دولت مطرح نکردیم.

– به هر حال شما در جلساتی شرکت داشته‌اید.

یکه زارع: بله ما یکسری جلساتی شرکت کردیم که در آنها رئیس کل بانک مرکزی، رئیس سازمان مدیریت و برنامه ریزی و وزیر صنعت هم حاضر بودند و در پایان تصمیم دولت براین شد که باید این اتفاق رخ دهد و بر طبق آن تأمین اعتبار ۱۱۰ هزار دستگاه خودرو توسط بانک مرکزی انجام شد.

– اینطور که پیداست آقای نعمت زاده در جلسه‌ای با آقای سیف که بعداً خبر آن اعلام شد؛ معتقد بود که رقم زیادتری باید برای خودروهای مشمول این طرح در نظر گرفته شود.

یکه زارع: بالاخره آقای نعمت زاده متولی وزارت صنعت است و سعی دارد پول بیشتری را برای زیر مجموعه‌های خود از دولت بگیرد.

– گویا بانک مرکزی با افزایش مخالف بود؟

یکه زارع: بانک مرکزی مخالفتی نداشت ولی بودجه مشخصی را برای این طرح معین کرده بود و بر طبق آن اقدام کرد.

– در هر صورت بانک مرکزی با بالارفتن ۳ برابری خودروهای مشمول این طرح مخالفت کرد.

یکه زارع: بودجه در همان حد بود و بانک مرکزی هم مخالفتی نکرد.

– یعنی شما انتظار زیادتری نداشتید؟

یکه زارع: خیر ما انتظار خاصی نداشتیم همین ۱۱۰ هزار دستگاه هم کار عظیمی بود و خوشبختانه هم این طرح در صنعت خودرو به خوبی انجام شد.

– سرگذشت فروش مازاد خودروها در این طرح چه می‌شود تأمین اعتبار آنها چگونه انجام می‌شود؟

یکه زارع: بانک مرکزی در حال بررسی این موضوع است تا تکلیف فروش‌های مازاد این طرح هم مشخص شود.

– خودروهایی که به فروش رسیدند در این طرح تولید چه سالی بودند؟

یکه زارع: تولید ۱۶ روز قبل بودند.

-یعنی شما هیچ خودروی که برای سال ۹۳ باشد در انبارهای خود موجود نداشتید؟

یکه زارع: خیر. اینجا خودرو حداکثر ۱۶ روز بیشتر در انبارها نمی‌ماند.

– با توجه به صحبت‌های شما در اولویت اختصاص تسهیلات جهت فروش خودرو در بسته رونق اقتصادی دولت ابهامی وجود دارد.

یکه زارع: اولاً این وام به صنعت خودرو عرضه نشده بلکه در اختیار مردم قرار گرفت و آنها موفق شدند اقدام به خرید خودروهایی ک احتیاج دارند بکنند. در قبال خودرویی که ما تولید کردیم ۶۰ صنعت بازارشان رونق گرفت. در این وام نه تنها خودروساز بلکه صنایع زیادی با رونق مواجه شدند.

– درحال حاضر شما به لحاظ فروش با مشکل چند ماه اخیر مواجه نیستید؟

یکه زارع: خدا را شکر خیر مشکلی نداریم و امروز بیشتر از ۲ هزار دستگاه خودرو در روز تولید و بیشتر آنها هم به فروش می‌روند. قابل ذکر است که ما طبق برنامه ریزی فعالیت می‌کنیم و منتظر اتفاقات نیستیم.

درحال حاضر بنده در ۶ ماهه نخست می‌دانم که چه اتفاقاتی رخ خواهد داد و ایران خودرو در چه وضعیتی است و باید چه اقداماتی را انجام داد. به گونه‌ای که با ۱۰ درصد تلورانس برنامه ریزی‌ها انجام می‌شود. بنده درآبان ماه به قطعه سازانی که متأثر رکود شده بودند گفتم یک ماه آینده تولید راه اندازی می‌شود و شما تا عید نگران نباشید.

– برسیم به موضوع شورای رقابت. از نظر شما امروز بازار خودرو انحصاری نیست؟ شورای رقابت همچنان براین عقیده است بازار خودرو انحصاری است و خودروسازان باید طبق دستورالعمل شورای رقابت قیمت گذاری کنند.

یکه زارع: به نظر من خودرو در ایران انحصاری نیست.

– به چه دلیل؟

یکه زارع: انحصار را باید تعریف کرد. اگر به تعداد سازنده است که امروزه کره جنوبی یک سازنده به عنوان هیوندا بیشتر ندارد که این شرکت صاحب کیا هم است. انحصار به این معنی است که مردم چاره‌ای جز انتخاب محصول از چند شرکت خاص را نداشته باشند.

– امروزه ایران خودرو و سایپا چند درصد از بازار ایران را در اختیار دارند؟

یکه زارع: ۹۰ درصد است.

– خوب این انحصاری نیست؟

یکه‌زارع: خیر. در کره ۱۰۰ درصد بازار در اختیار هیوندای قرار دارد.

– اگر خریدار قدرت انتخاب داشت که ۹۰ درصد بازار برای این دو شرکت نبود؟

یکه‌زارع: من کره را مثال می‌زنم، در آنجا مردم یا می‌توانند از هیوندا یا از کیا خریداری کنند ولی بازهم بازار انحصاری نیست.

– ولی امروز خریدار در ایران قدرت انتخاب ندارد؟

یکه‌زارع: برای مثال شما قصد دارید ماشین بخرید به عنوان نمونه می‌توانید از ما ۲۰۶ یا اگر نخواستید از سایپا ساندرو بخرید یا برلیانس بگیرید. حتی می‌توانید مزدا ۲ از گروه بهمن بخرید یا از کرمان موتور خرید کنید. کجا در بازار انحصار است!

 -ولی به نظر می‌آید اگر مردم می‌توانستند انتخاب کنند ۹۰ درصد بازار را ایران خودرو سایپا دراختیار نداشتند. به علاوه امروز کیفیت محصولات این دو شرکت خیلی خوب نیست که بگوییم محصولات ایران خودرو و سایپا به دلیل کیفیت برتر خریداران بسیاری در بازار دارند.

یکه زارع: در بازار رقابت موجود است و امکان دارد با سایپا رقابت کنیم تا ۹۰ درصد بازار را از آن خودمان کنیم، ولی این به معنی انحصار نیست. به نظر من اگر قیمت خودرو مثل گذشته بهعهده بازار داده شود قطعاً قیمت خودرو از آن چیزی که هست ارزان‌تر خواهد شد. “شک نکنید”.

معمولاً در آن مقطع که قیمت را بازار معین می‌کرد به جز از خودروهای دست دوم کسی از بازار خرید نمی‌کرد و همه از کارخانه خرید می‌کردند.

برای مثال در شرکت پارس خودرو قرارداد ماکسیما را خود بنده در سال ۷۹ بستم و این خودرو سال ۸۰ وارد بازار شد. در آن زمان قیمت دنده‌ای این خودرو ۳۵ میلیون و ۵۰۰ هزار تومان و تمام اتومات آن ۳۷ میلیون و ۷۰۰ هزار تومان بود. ولی در بازار حتی به ۵۰ میلیون هم رسید ولی ما در پارس خودرو قیمت‌ها را بالا نبردیم و رفته رفته بازاربه تعادل رسید.

 -کلاً این بحث میان مردم مطرح است این است که قیمت اصلی ازاین چیزی که خودروسازان اعلام می‌کنند کمتر است. شما تا حالا آنالیز قیمتی یک خودرو را پخش کرده‌اید؟

یکه زارع: بله. برای مثال ما آنالیز قیمتی دنا را اعلام کردیم. اگرما خودروها را باقیمت بالامی فروشیم پس این زیان‌های هنگفت شرکت برای چیست؟

 -صحبت‌هایی که گفته می‌شود مبنی بر این موضوع که درصدی از قیمت خودرو برای فلان جا و درصدی برای بهمان جا است صحیح است؟

یکه زارع: خیر برای هیچ جا نیست. البته یک چیزهایی مثل بیمه، ارزش افزوده و هزینه شماره گذاری قانونی است به جز اینها دیگر هیچ چیز نیست.

-امسال حضور خودروهای چینی در بازار افزایش پیدا کرده است به گونه‌ای که مردم عوض خرید خودرو از سایپا و ایران خودرو تمایل به خودروهای چینی دارند. شما در این بحث به موضوع دامپینگ از طرف چینی‌ها معتقد هستید؟

یکه زارع: کلاً کشورهای خارجی به شرکت‌های خود که در کشورهای دیگر به فعالیت می پردازند در قالب سوبسید یا مشوق‌های صادراتی کمک می‌کنند در چین که این موضوع بسیار است. در کشور چین اگر “سی کی دی” یا “سی بی یو” بفروشید مشوق صادراتی “سی بی یو” زیادتر است در حالی که در ایران اینجور نیست. حتی با خبر شده‌ایم چین سوبسید زیادتری را هم در اختیار صادرکنندگان خودرو قرار می‌دهد.

حالا در بازار خودرو حضور شرکت‌های خودروساز چینی زیادتر شده است به دلیل کم کاری صنعت خودروی ایران است. اگر صنعت ما باسرعت و باکیفیت بیشتری کار کرده بود حداقل خودروسازان چینی اینقدر در بازار حضور چشمگیری نداشتند.

ما ادعا داریم که کیفیت ماشین‌های ایرانی خیلی برتر از چینی‌ها است. فقط چینی‌ها دو خوبی که دارند آپشن و گیربکس اتوماتیک است که در ایران این دو موضوع طرفدار زیادی دارد. البته قیمت ارزان خودروهای چینی هم موجب شده تا مردم برای خرید آنها تمایل بیشتری دارند.

من در ایران خودرو این ادعا را دارم که درمدت دو سال آینده مطمئنا مانور خودروسازان چینی در بازار ایران مثل امروز نخواهد بود مگر آنکه کیفیت محصولات خود را بالا ببرد.

-یعنی چینی‌ها با خودروهایی که هم اکنون وجود دارند امکان رقابت با محصولات شما را نخواهند داشت؟

یکه زارع: بله. من نگرانی از آینده ندارم و اعتقاد دارم باید سهم خودروسازان چینی از بازار ایران را در آینده کاهش دهیم. ما امکاناتی دراختیار داریم که اگر از آنها به خوبی بهره ببریم خودروسازان چینی توانایی رقابت با محصولات ایرانی نخواهند بود.

*امروز تعرفه خودرو به ضرر تولید است

 -نظر شما در رابطه با تعرفه واردات خودرو چیست؟ لزومی دارد که اصلاحاتی انجام شود یا ن؟

یکه زارع: امروز برعکس همه صحبت‌ها تعرفه خودرو به ضرر تولید است. هیچ جای دنیا به این صورت نیست. درحال حاضر خودروی ساخته شده تعرفه ۴۰ درصدی و خودروی داخلی ۲۶ درصد دارد. از نظر من ۱۴ درصد اصلاً حمایت نیست. تازه یکسری تخلف آن طرف می‌شود که تولیدکننده داخلی قادر به انجام آن نیست.

 -ایران خودرو به تازگی قراردادی را با شرکت پژو بسته است که با سفر آقای رئیس جمهور و اجرایی شدن برجام همزمان شده بود. دقیقاً آغاز دور جدید مذاکرات شما برای همکاری با پژو چه وقت بود؟

یکه زارع: از یک سال و نیم قبل مذاکرات خود را با پژو آغاز کردیم.

-چرا این شرکت را انتخاب کردید؟

یکه زارع: ما انتخاب نکردیم از پیش انتخاب کرده بودند. پژو در گذشته همکار ایران خودرو بود. البته باید بگویم مگر شرکت‌های بزرگ خودروسازی جهان چه تعداد هستند؟

بعضی حرف‌هایی می‌زنند که انگار ما وارد سوپر مارکت شده‌ایم و از فلان قفسه پژو و از فلان قفسه فولکس را می‌توانیم برداریم. در حقیقت اینجور نیست و تعداد اندک هستند. پژو قبلاً در ایران کار می‌کرد البته صحیح است که بدقولی گرده است و من خودم اولین مدعی هستم و همیشه هم گفته‌ام ولی به هر حال شریک ایران خودرو بوده است به نوعی شرکت پژو را انتخابش نکردیم بلکه نگهش داشتیم.

 -توجیه اقتصادی و فنی هم در این قرارداد تازه ازتوجه زیادی برخوردار بود؟

یکه زارع: بله. قطعاً.

 -بحث‌هایی گفته شد که فرانسه درمورد مذاکرات ۱+۵ یکی از شرط‌هایش برای بحث پذیرش مذاکرات هسته‌ای را انعقاد یکسری قراردادهایی با این کشور مثل پژو اعلام کرده بود.

یکه‌زارع: اصلاً اینطور نیست. هیچ کسی از هیچ جا به ما نگفت قصد دارید چی کار انجام بدهید یا ندهید.

 -یعنی با استقلال کامل به این قرارداد وارد شدید؟

یکه‌زارع: بله. همکاران من دوشنبه یا سه شنبه هفته‌ای که قرارداد بسته شد در حال آخرین مذاکرات خود با طرف فرانسوی بودند. در آن جلسات پژو موضوعات جدیدی را بیان کردو من هم به همکارانم گفتم ظرف ۵ دقیقه کیف خودتان را می‌بندید و به آنها فرصت دهید، اگر بر سر موضوعات خود پافشاری کردند شما باز می‌گردید. آن‌ها هم داشتند بر می‌گشتند که در پایان طرف فرانسوی کوتاه آمد.

 -همزمانی امضای این قرارداد با سفر رئیس جمهور به فرانسه هم پیش بینی نشده بود؟ چون رئیس جمهور قرار بود دو ماه قبل‌تر به فرانسه سفر کند ولی وقوع انفجارها در این کشور سفر را به عقب انداخته بود.

یکه زارع: نه اتفاقی نبود. در زمان وقوع انفجارها من درفرانسه بودم تا قرارداد را پیش ببرم ولی به دلیل سفر رئیس جمهور به فرانسه به تعویق افتاد ما فرصت پیدا کردیم تا یک مقدار با زمان زیادتری قرارداد جدید را بررسی کنیم.

 -شما عرض کردید یک تیم ۱۰ یا ۱۵ نفره در انعقاد این قرارداد نقش داشتند این افراد از ایران خودرو بودند؟

یکه زارع: اگر من بخواهم همه تیم را نام ببرم یک تیم ۶۰ نفره در این قرارداد شرکت داشتند. ولی تیمی که به طور مستقیم با طرف پژو به مذاکره می‌پرداخت ۶ نفر تا ۱۵ نفر بودند که همه این افراد جز ایران خودرو بودند.

 -اینطور که پیداست شما قرارداد بسته‌اید و بحث تفاهم نامه نیست؟

یکه‌زارع: بعد از یک سال و نیم که تفاهم نامه امضاء نمی‌کنیم. قراردادی با در نظر گرفتن قسمت‌های گوناگون امضاء کرده‌ایم.

 -اعضای بعضی نهادها مثل ستاد اقتصاد مقاومتی گزارش دادند، باید این قرارداد را مورد بررسی قرار دهیم و تاحال قراردادی بسته نشده است.

یکه زارع: قراردادی که ما با پژو بسته‌ایم به صورت قرارداد امضاء شده است و هر نهاد نظارتی و قانونی که بخواهد به طور شفاف برای هم آنها توضیحات کامل را عرضه می‌کنیم. ولی مطمئن باشید هر کجا که برویم نه فقط این قرارداد را تأیید می‌کنند بلکه از ما تشکر هم می‌کنند

– آیا بعضی دستگاه‌ها مثل مجلس یا ستاد اقتصاد مقاومتی از شما خواسته‌ای داشته است تا در باره قرارداد توضیحاتی را بدهید؟

یکه زارع: خیرهیچ کجا درخواستی نکرده است. تنها در حدی که جایی من را دیده باشند من هم برای آنها توضیحاتی را گفته باشم، ولی جایی از ما به طور کتبی دعوت نکرده تا درباره قرارداد پژو توضیحاتی را بدهم.

– بیان می‌شود در قالب این قرارداد خودروهایی در ایران ساخته می‌شوند که چندان جدید نبوده و تا زمان داخلی سازی خیلی برای بازارهای صادراتی جذاب نیست؟

یکه زارع: افرادی که درباره قرارداد پژو صحبت‌هایی بیان می‌کنند لااقل اطلاعات خود را قوی کرده سپس نظر خود را اعلام کنند.

در قرارداد پژو اینطور نیست که وقتی تکنولوژی وارد شد صادرات محصولات شروع شود، بلکه ما از همان شروع تولید، به صادرات می‌پردازیم، به‌گونه‌ای که اگر ۱۰ خودرو ساخته شود ۳ خودرو صادر خواهد شد. هر چه ساخت داخل آنها بالا برود ارز آوری خودروها برای کشور بیشتر می‌شود تا اینکه پس از چهارسال نه تنها از ارز کشور استفاده نمی‌شود بلکه هر سال برای کشور ارزآوری هم می‌شود.

اینکه می گویند ماشین‌ها قدیمی است بفرمایند ماشین‌های جدید پژو چیست! ماشین ۲۰۰۸ که اسفند پیش رو تولید خواهیم کرد در نمایشگاه ژنو دراسفند ماه تازه رونمایی شد. همه ماشین‌های ۲۰۰۸، ۳۰۱ و ۲۰۸ خودروهایی هستند که از این به بعد رونمایی خواهند شد و محصولات جدیدی هستند. آن اشتباهی که دوستان مرتکب می‌شوند بر روی پلتفرم است. بله پژو ماشین ۲۰۸ داشته اما بر روی پلتفرمی بوده که آن پلتفرم حالا با خودروی جدید است. چون عمر پلتفرم در اروپا ۱۵ سال است در این ۱۵ سال هر ۷ سال و نیم محصول جدید بر روی آن می‌گذارند و سه سال هم فیس لیفت است. پس به ان صورت خودروهای ما جدید هستند.

قرار براین نیست که ما پس از ۱۰ تا ۱۵ سال به نقطه صادرات برسیم بلکه نخستین سالی که خودرو تولید می‌شود درطول یک سال به ۴۰ درصد خودکفایی می‌رسیم سه سال بعد به ۷۰ درصد می‌رسد. پس بعد از ۴ سال به نقطه ارز آوری خواهیم رسید. عینیت و تحقق اقتصاد مقاومتی در صنعت خودرو است چون ما هیچ ارز نفتی که استفاده نمی‌کنیم بلکه ۶۰ میلیون یورو هم در سال ارز آوری داریم.

– اگر در این قرارداد ما موفق نشدیم محصولات را به بازارهای صادراتی خود بفروشیم آیا شریک فرانسوی امکان صادرات محصولات را به بازارهای صادراتی خود می‌دهد؟

یکه زارع: اصلا در این باره خود پژو اقدام می‌کند. ما باید تنها کشورهایی که پژو در آن نمایندگی ندارد را انتخاب کنیم. اگر ما ۱۰۰ خودرو بسازیم ۳۰ خودرو باید صادر شود. اگر صادرات ۳۰ تا ۱۵ دستگاه شود تولید داخلی این تولیدات مشترک هم نصف می‌شود.

-این خودروها در کدام سایت به مرحله تولید می‌رسند؟

یکه‌زارع: در سایت تهران آغاز شده و پس از سه چهار سال به سایت جدیدی انتقال پیدا خواهد کرد.

– تابه حال معلوم نیست کدام سایت برای این همکاری مشترک معین می‌شود؟

یکه زارع: تاکنون صد در صد نشده است. ولی قابل ذکر است که سایت جدیدی احداث نخواهد شد بلکه سایت معین شده گسترش خواهد یافت.

– این خودروها با کدام برند صادر می‌شوند؟ پژو یا ایران خودرو؟

یکه زارع: با برند پژو صادر می‌شود. ما در قالب یک همکاری مشترک اقدام به ساخت محصولات پژو خواهیم کرد. نفعش هم برای ما در این است که قطعه سازان داخلی فعال می‌شوند. ارز آوری می‌کنیم و این ارزآوری مساله ای است که در تبیین اقتصاد مقاومتی از طرف مقام معظم رهبری تاکید شده است. البته در قرار داد تازه ما از پژو پلتفرم با همان قیمت مشترک می‌گیریم و در داخل کشور خودروی خود را بر روی آن طراحی می‌کنیم که آن خودرو با اسم ایران خودرو وارد بازار خواهد شد.

البته می‌توانستم بگویم آقای تاوارس قصد دارم خودرویی را تولید کنم که یک طرف آن آرم ایران خودرو و طرف دیگر آن ارم پژو باشد او هم می‌گفت همکاری یک میلیارد و دویست میلیون دلار هزینه دارد که ۶۰۰ میلیون را باید شما و ۶۰۰ میلیون را ما پرداخت می‌کنیم.

– در باره این قراردادها بحث‌های دیگری درباره محرمانه بودن هم بیان شد حتی آقای نعمت زاده هم گفته‌اند این قرارداد محرمانه است. ولی شما بعداً اعلام کردید که منظور وزیر صنعت این بوده که قسمتی از قرارداد محرمانه است.

یکه زارع: خبرنگار از وزیر صنعت سؤال کرده قرارداد را منتشر می‌کنید او هم گفته قرارداد محرمانه است. امروز هم از من پرسیده شود که قرارداد را منتشر نمی‌کنید می‌گویم محرمانه است.

 -یعنی هیچ قسمتی از قرارداد قابل پخش نیست؟

یکه زارع: شما اگر موفق شدید یک صفحه از قرارداد پژو با دیگر شرکت‌های دنیا یا به صورت کلی یک صفحه از قرارداد دو خودروساز را ببینید من به شما جایزه می‌دهم.

– قرارداد به چه دلیل محرمانه است؟ آیا تنها برای عموم محرمانه است؟

یکه زارع: اصلاٌ قرارداد به چه دلیل باید انتشار عمومی شود. نامش را نگذارید محرمانه من می‌گویم اصلاً احتیاجی نیست در بین عموم انتشار شود. این قرارداد را اگر دستگاه نظارتی بخواهد ما در اختیار آنها قرار خواهیم داد و مشکلی نیست.

– درباره غرامت هم شما توضیحاتی را بیان کرده‌اید ولی به نظر می‌رسد وجه نقدی از پژو برای غرامت دریافت نکرده‌ایم؟

یکه‌زارع: نقدی یا غیرنقدی بودن غرامت اهمیت ندارد. این موضوع را من خودم بیان کردم که پژو باید غرامت بپردازد. ما باید پول‌هایی امروز و آینده به پژو بپردازیم و چیزهایی که امروز مجانی دریافت می‌کنیم همان پول نقد است. در قرارداد پژو که در سال ۷۰ امضا شده بود موضوعی به‌اسم رویالتی مطرح است. از زمان اعمال تحریم‌ها به علاوه ۵ ماه پیش از تحریم‌ها تا روز قرارداد باید حق رویالتی پرداخت می‌شد. چون از لوگوی پژو استفاده کرده بودیم. در قرارداد تازه ما باید ۷۰ میلیون یورو بابت رویالتی به پژو بدهیم که آن را نمی‌دهیم. ما حساب کردیم و طبق یک پایه‌ای این غرامت دریافت شد ولی شک نکنید از آن پایه بیشتر دریافت کردیم.

– بعد از پژو گویا با بنز آلمان هم مذاکراتی را شروع کرده‌اید. هم اکنون در چه مرحله‌ای است؟

یکه زارع: هنوز در مرحله مذاکرات برای انعقاد قرارداد هستیم. در حوزه خودروهای تجاری با همکاری مشترک در قسمت تولید ۵۱ درصد ایران و ۴۹ درصد آلمانی‌ها و در قسمت خدمات بعد از فروش ۴۰ درصد ایران خودرو و ۵۱ درصد شرکت آلمانی به فعالیت می‌پردازد. طبق این همکاری خودروهای تجاری جدید بنز در چرخه تولید شرکت قرار می‌گیرد.

– در چه زمانی به نتیجه خواهد رسید؟

یکه زارع: تا خرداد ماه ۹۵ به نتیجه خواهیم رسید البته حالا هم تفاهمنامه ها به امضا رسیده است.

– شاید در سفر صدر اعظم آلمان به ایران این قرارداد بسته شود؟

یکه زارع: من از آینده مطلع نیستم. در کنار بنز با فیات هم در حال مذاکره هستیم.

– امروز وضعیت شرکت چطور است آیا در تأمین قطعات با مشکلی مواجه نیستید؟

یکه زارع: خوشبختانه برای تولیدات امروز ایران خودرو از قطعات داخلی استفاده می‌شود. به گونه‌ای که هیچ قطعه‌ای را برای تولید از پژو نمی‌گیریم. حتی پژو ۲۰۷ که خرداد آینده وارد بازار می‌شود بدون اتکا به پژو ساخته می‌شود.

-اگر در قرارداد تازه هم پژو در مقطعی همکاری نکرد چه تصمیمی خواهید گرفت؟

یکه زارع: ۲۵۰ میلیون یورو از پولش در ایران می‌ماند.

– سرمایه گذاری پژو که یک باره صورت نمی‌گیرد؟

یکه زارع: بالاخره طی سه سال این سرمایه گذاری انجام می‌شود. البته آنها دیگر جرأت خلف وعده نخواهند کرد.

-به چه دلیل شرکت‌های خارجی به سرمایه گذاری مستقیم در ایران تمایلی ندارند؟ آیا شرایط بازار اجازه این کار را به آنها نمی‌دهد؟

یکه زارع: برای این موضوع که سرمایه گذاری مستقیم یک شرکت در کشور به معنی ۴ سال زمان جهت کسب نتیجه نخست است همین امر موجب می‌شود تا آنها تمایل به سرمایه گذاری مشترک دارند تا در زمان کم به اهداف خود برسند. دقت داشته باید که شکل گیری ایران خودرو و سایپا ۴۰ تا ۵۰ سال در کشور زمان برد. راه اندازی یک شرکت در ایران هم حداقل ۱۰ زمان خواهد برد.

true
true
true
true

شما هم می توانید دیدگاه خود را ثبت کنید

- کامل کردن گزینه های ستاره دار (*) الزامی است
- آدرس پست الکترونیکی شما محفوظ بوده و نمایش داده نخواهد شد


false